Kanser haftası olan 1-7 Nisan ülkemizde kanserle savaşımın tüm yönlerinin tekrar gündeme alınası için bir fırsattır. En önemli gereksinim ise kanseri önleme, erken tanı ve tarama programlarının tam olarak işlerlik kazanmasıdır.
Çevresel kanserojenler, zirai ilaçlar, asbest, radyasyon vb. nedenlerin saptanması ve önlem alınması çalışmasının, daha etkin ve geniş çerçevede yapılması gereklidir. Uzun süredir aralıklı olarak gündeme gelen Lefke’deki maden atıklarının kanserojen olduğu iddialarına halen bir açıklama getirilmemiştir. Üniversite adası olduğu söylenen ülkemizde bu konuda bir araştırma ve sonuç gereklidir. Meyve sebzelerde zirai ilaç kalıntısı saptanması yapılmaktadır ancak bu ilaçların çevredeki uzun süreli etkileri de düşünülünce, kullanımının engellenmesi daha önemlidir. Çevresel kanserojenlerin önlenmesi hem sağlıktaki sivil toplum örgütleri hem de çevre örgütlerinin sorumluluğudur ve bu konuda ülkemizdeki Üniversitelerin de ilgili bölümlerinin katkısı olmalıdır.
Sigaranın risk faktörü olduğu bilinmekle beraber, halen toplumda sigara içicileri çok fazladır. Bu konu bir tek kanser haftası değil, sıklıkla gündeme getirilmeli.
Kanserde erken tanı merkezlerinin yaygınlaşması ve ekiplerin artırılması daha etkin tarama yapılmasını sağlayacaktır. Bu merkezlere başvuru için bireylerin bilinçlenmesi için biz hekimler, sağlıktaki sivil toplum örgütleri ve hasta derneklerinin de iş birliği çok etkili olacaktır.
Kanser tedavisinde kullanılan kemoterapi ilaçlarının, bulantıyı önleyen ilaçların, oral kemoterapi ilaçlarının bazılarının temininde zorluklar yaşanmaktadır ve eksiklikler vardır. Donanımlı hekim ve hemşire kadrosunun çalıştığı ve yıllarca beklediğimiz Onkoloji Merkez’inde hastalar daha iyi fiziksel şartlara kavuşmakla birlikte ilaç, malzeme ve yardımcı sağlık personeli eksiklikleri sorun oluşturmaktadır.
Bu sorunların çözümü için sağlığa ayrılan bütçe artırılmalı, kanseri önleme ve erken tanı yönetimin sağlık politikası ve ana amaçlarından biri olmalıdır.
Kanserde en güçlü savaşım ÖNLEME VE ERKEN TANI’dır.
Saygılarımızla,
Dr. Yonca Morris
(Başkan)
Son Güncelleme: 1 Nisan 2021